८१ विद्यार्थ्यांचे भवितव्य तीन शिक्षकांच्या हाती!

भांसुली अमरपुरी येथील जिल्हा परिषद शाळेत शिक्षकांची कमतरता; इयत्ता पहिली ते सातवीचा शैक्षणिक भार केवळ तीन शिक्षकांवर

उप संपादक 

विलास मोहिणकर 

चंद्रपूर : - चिमूर तालुक्यातील भांसुली अमरपुरी येथील जिल्हा परिषद शाळेत शिक्षकांची कमतरता असल्याने विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक गुणवत्तेचा प्रश्न ऐरणीवर आला आहे. इयत्ता पहिली ते सातवीपर्यंत शिक्षण घेणाऱ्या तब्बल ८१ विद्यार्थ्यांच्या अध्यापनाची जबाबदारी केवळ तीन शिक्षकांवर असल्याने शाळेतील शैक्षणिक व्यवस्थेवर अतिरिक्त ताण निर्माण होत आहे. विद्यार्थ्यांचे शैक्षणिक नुकसान टाळण्यासाठी शाळेत तातडीने नियमित शिक्षकांची नियुक्ती करावी, अशी मागणी पालक, ग्रामस्थ आणि शाळा व्यवस्थापन समितीच्या वतीने करण्यात येत आहे.

सात वर्गांसाठी केवळ तीन शिक्षक!

शिक्षणाच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांचा शैक्षणिक पाया मजबूत करण्याची जबाबदारी शाळांवर असते. मात्र, भांसुली अमरपुरी येथील जिल्हा परिषद शाळेत उपलब्ध शिक्षकांची संख्या आणि विद्यार्थ्यांची पटसंख्या यांच्यात तफावत असल्याचे चित्र समोर आले आहे. शाळेत इयत्ता पहिली ते सातवीपर्यंतचे वर्ग असून, या सर्व वर्गांना शिकविण्याचे काम केवळ तीन शिक्षकांना करावे लागत आहे.

एका बाजूला विद्यार्थ्यांची वाढती शैक्षणिक गरज, तर दुसऱ्या बाजूला मर्यादित शिक्षकसंख्या, अशा परिस्थितीत प्रत्येक विद्यार्थ्याकडे वैयक्तिक लक्ष देणे आणि अभ्यासक्रम वेळेत पूर्ण करणे हे शिक्षकांसमोर आव्हान ठरत आहे. विद्यार्थ्यांना विषयानुसार पुरेसा वेळ देणे, त्यांच्या शंकांचे निरसन करणे आणि अभ्यासातील प्रगतीकडे लक्ष ठेवणे यासाठी आवश्यक मनुष्यबळ उपलब्ध असणे महत्त्वाचे आहे.

शैक्षणिक गुणवत्तेवर परिणाम होण्याची भीती

शाळेतील ८१ विद्यार्थ्यांना गुणवत्तापूर्ण शिक्षण मिळणे आवश्यक असताना शिक्षकांच्या कमतरतेमुळे अध्यापनाच्या नियोजनावर परिणाम होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. विद्यार्थ्यांना प्रत्येक विषयाचे सखोल ज्ञान मिळावे, त्यांच्यात वाचन, लेखन आणि गणितीय कौशल्यांचा विकास व्हावा, यासाठी पुरेसे शिक्षक असणे गरजेचे आहे.

शिक्षकांवर अध्यापनासोबतच शासनाकडून वेळोवेळी सोपविण्यात येणाऱ्या विविध प्रशासकीय आणि इतर कामांचाही भार असतो. अशा परिस्थितीत सात वर्गांतील विद्यार्थ्यांना नियमित आणि प्रभावी अध्यापन देताना अडचणी निर्माण होऊ शकतात. परिणामी, विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक प्रगतीवर विपरीत परिणाम होऊ नये, यासाठी शिक्षण विभागाने या प्रश्नाकडे गांभीर्याने लक्ष देण्याची गरज आहे.

ग्रामीण विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणाचा प्रश्न ऐरणीवर

ग्रामीण भागातील जिल्हा परिषद शाळा या सर्वसामान्य कुटुंबातील विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणाचा महत्त्वाचा आधार आहेत. या शाळांमधून शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांना गुणवत्तापूर्ण शिक्षण आणि समान संधी उपलब्ध करून देणे ही संबंधित यंत्रणेची महत्त्वाची जबाबदारी आहे.

भांसुली अमरपुरी येथील शाळेत शिक्षकांची कमतरता कायम राहिल्यास विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक प्रगतीवर त्याचे दूरगामी परिणाम होण्याची भीती पालकांकडून व्यक्त केली जात आहे. विद्यार्थ्यांना इतर शाळांप्रमाणेच दर्जेदार शिक्षण मिळावे, त्यांचा अभ्यासक्रम व्यवस्थित पूर्ण व्हावा आणि परीक्षेच्या दृष्टीने आवश्यक मार्गदर्शन मिळावे, यासाठी शिक्षकांची संख्या वाढविणे आवश्यक असल्याचे ग्रामस्थांचे म्हणणे आहे.

पालक, ग्रामस्थ आणि शाळा व्यवस्थापन समितीची शिक्षक नियुक्तीची मागणी

शाळेतील शिक्षकांची कमतरता दूर करून विद्यार्थ्यांचे शैक्षणिक नुकसान टाळण्यासाठी शिक्षण विभागाने तातडीने पावले उचलावीत, अशी मागणी पालक, ग्रामस्थ आणि शाळा व्यवस्थापन समितीच्या वतीने करण्यात येत आहे. संबंधित अधिकाऱ्यांनी शाळेतील विद्यार्थीसंख्या, उपलब्ध शिक्षक आणि प्रत्यक्ष अध्यापनाची परिस्थिती यांचा आढावा घेऊन आवश्यक शिक्षक उपलब्ध करून द्यावेत, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.

"शिक्षण हा प्रत्येक विद्यार्थ्याचा मूलभूत हक्क आहे. शिक्षकांच्या कमतरतेमुळे विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणावर परिणाम होऊ नये. त्यामुळे भांसुली अमरपुरी येथील जिल्हा परिषद शाळेत तातडीने नियमित शिक्षकांची नियुक्ती करून विद्यार्थ्यांना गुणवत्तापूर्ण शिक्षणाची संधी उपलब्ध करून द्यावी," अशी भूमिका पालक व ग्रामस्थांनी मांडली आहे.

शिक्षण विभाग आता काय भूमिका घेणार?

८१ विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक भवितव्याशी संबंधित हा प्रश्न लक्षात घेता, शिक्षण विभागाने परिस्थितीची दखल घेऊन आवश्यक कार्यवाही करणे महत्त्वाचे ठरणार आहे. शाळेतील शिक्षकांची कमतरता दूर झाल्यास विद्यार्थ्यांना अधिक चांगल्या पद्धतीने अध्यापन मिळण्यास मदत होईल, तसेच शिक्षकांवरील अतिरिक्त कामाचा ताणही कमी होऊ शकतो.

त्यामुळे भांसुली अमरपुरी येथील जिल्हा परिषद शाळेत आवश्यकतेनुसार नियमित शिक्षकांची नियुक्ती करून विद्यार्थ्यांचे शैक्षणिक हित जपावे, अशी मागणी जोर धरत आहे. आता संबंधित शिक्षण विभाग या मागणीची कितपत दखल घेतो आणि विद्यार्थ्यांना पुरेसे शिक्षक कधी उपलब्ध करून दिले जातात, याकडे पालक, ग्रामस्थ आणि शाळा व्यवस्थापन समितीचे लक्ष लागले आहे.